Wstęp
Zwarcia na płytach głównych laptopów to wg mnie najczęściej występująca usterka w tych urządzeniach. Niektóre są wynikiem działań człowieka, inne są wynikiem naturalnych procesów, a jeszcze inne spowodowane są wadami konstrukcyjnymi tych urządzeń. W tym wpisie przyjrzymy się najczęstszym przyczynom zwarcia i dowiemy się, jak można im zapobiegać.
Najczęstsze Przyczyny Zwarcia na Płycie Głównej
Nagły Wzrost Prądu
Prąd rozruchowy, prąd udarowy, prąd startowy (tzw. inrush current) to sytuacja, w której urządzenie (np. zasilacz laptopa) podłączane do prądu otrzymuje znacznie więcej prądu, niż jest w stanie obsłużyć. W teorii zasilacze powinny sobie z tym zjawiskiem poradzić. W praktyce nie zawsze tak się dzieje, np. w przypadku kiepskiej jakości zamienników.
Uszkodzenia przez zalania
Piwo, wino, woda, ocet, mocz (to nie pomyłka) i inne ciecze są jednymi z najczęstszych przyczyn zwarcia. Nie tylko niska rezystancja niektórych płynów jest powodem uszkodzeń elektroniki, ale też mechaniczne uszkodzenie układów i ich połączeń z płytą główną.
Elektrostatyczne Wyładowania (ESD)
ESD może spowodować zwarcia, zwłaszcza jeśli ładunek trafi na elementy, które nie są przystosowane do jego obsługi. Często spotykany problem nieuruchamiających się laptopów, np. po czyszczeniu układu chłodzenia w domu. Znasz to uczucie przeskoczenia iskry na laptopa? Zazwyczaj napięcie wyładowania ESD wynosi kilka tysięcy voltów. Sporo?
Nieoryginalne Ładowarki
Niskiej jakości ładowarki mogą dostarczać niestabilny prąd i napięcie, co może prowadzić do uszkodzenia układu zasilania.
Wymiana Komponentów przy Włączonym Zasilaniu
Niektórzy technicy i hobbystowie wymieniają komponenty, nie wyłączając zasilania. Znamy wiele historii, w których wymieniano matrycę na podłączonej baterii. Najczęściej GPU/CPU do wymiany.
Wąsy cynowe
Wąsy cynowe to cienkie, włókniste struktury z cyny, które wyrastają z połączeń lutowanych i mogą prowadzić do zwarcia. Słyszałeś o przypadkach, gdzie po wyczyszczeniu płyty głównej martwy laptop zaczął prawidłowo działać?
Przeciążenie układu zasilania
Nie wiadomo czemu, kiedyś te sytuacje zdarzały się naprawdę żadko. W dzisiejszych laptopach nagminne jest uszkadzanie np. jednego, malutkiego kondensatora w którejś z wielu linii zasilania na płycie głównej. Celowe działania producentów czy…? No właśnie, ciężko to inaczej wyjaśnić.
Burze
Wiedziałeś, że urządzenie nie musi być podłączone do sieci, aby piorun je uszkodził? Nie mniej, odłącz urządzenia od sieci elektrycznej oraz internetowej gdy za oknem burza. Sprawdź, czy masz prawidłowe uziemienie i najlepiej zainwestuj w UPS.
Wadliwe Komponenty
Nie zawsze nowe oznacza sprawne. Przed wymianą układu, warto w miarę możliwości sprawdzić go multimetrem.
Zanieczyszczenia i kurz
Kurz oraz inne zanieczyszczenia mogą pochłaniać wilgoć i w konsekwencji powodować zwarcia oraz korozję. Mogą też działać jak izolator, co może prowadzić do przegrzewania układów elektronicznych.
Wibracje i Uderzenia
Mechaniczne uszkodzenia, takie jak upadki i uderzenia, mogą prowadzić do zwarcia, np. obudowy laptopa, na której znajdują się metalowe elementy z układami na płycie głównej, powodując zwarcia.
Złe Lutowanie
Oj, zbyt często się to zdarza. Mikroskop stereoskopowy, dobry flux, cyna i przede wszystkim dobra lutownica rozwiążą część tych problemów. Nie oszczędzaj na jakości!
Starzenie Materiałów i Zmiany Temperatury
Z wiekiem oraz przez niewskazane temperatury i wilgoć, elementy elektroniczne zmieniają swoje pierwotne parametry, co prowadzi do ich uszkodzeń.
Podsumowanie
Zwarcia na płytach głównych laptopów są problemem, na który często mamy wpływ. Od używania wysokiej jakości komponentów i zasilaczy, po regularne czyszczenie i serwisowanie urządzenia, istnieje wiele sposobów na zminimalizowanie ryzyka uszkodzenia laptopa, komputera PC czy smartfona.
Mam nadzieję, że ten wpis będzie dla Ciebie użyteczny. Jakie masz zdanie na ten temat?
